Zwrot prowizji po wcześniejszej spłacie chwilówki
–
Chwilówki to popularne określenie na szybkie pożyczki udzielane przez internet cieszące się coraz większą popularnością. Niestety, umowy zawierane z parabankami często kryją w sobie liczne pułapki. Najczęściej spotykane to wygórowane prowizje, dodatkowe opłaty czy pozaodsetkowe koszty, które nie podlegają negocjacjom. Zdarza się, że wysokość samej prowizji dorównuje kwocie udzielonej pożyczki.
Każdy klient pożyczki krótkoterminowej, chwilówki online, pożyczki gotówkowej lub szybkiej pożyczki bez BIK ma prawo do wcześniejszej spłaty pożyczki. Dzięki temu można:
- zmniejszyć całkowity koszt pożyczki,
- odzyskać część kosztów prowizji, marży i opłat dodatkowych,
- uniknąć nadmiernych kosztów pozaodsetkowych,
- poprawić RRSO pożyczki i zoptymalizować finansowanie.
Pożyczki pozabankowe są więc dość specyficznym produktem finansowym, jednak warto pamiętać, że mimo swojej specyfiki one również mieszczą się w kategorii kredytów konsumenckich. Oznacza to, że korzystają z ochrony przewidzianej w ustawie, w tym prawa do proporcjonalnego zwrotu kosztów w przypadku wcześniejszej spłaty.
Podstawa prawna
Zgodnie z art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim, w przypadku całkowitej spłaty kredytu przed terminem jego koszt powinien ulec obniżeniu proporcjonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, chociażby konsument poniósł je przed całkowitą spłatą chwilówki. Co istotne, dotyczy to nie tylko odsetek, ale również prowizji i innych opłat, nawet jeśli zostały uiszczone jednorazowo przy zawarciu umowy z parabankiem.
Czym jest wcześniejsza spłata pożyczki?
Wcześniejsza spłata pożyczki to sytuacja, w której pożyczkobiorca decyduje się na uregulowanie zobowiązania przed czasem wynikającym z zawartej umowy z parabankiem
Niewielu pożyczkobiorców wie, że w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego pożyczkodawca jest zobowiązany proporcjonalnie obniżyć i zwrócić konsumentowi wszystkie poniesione koszty, w tym prowizję z tytułu udzielenia kredytu czy opłatę przygotowawczą. To oznacza, że nawet jeśli zobowiązanie pożyczkowe zostało uregulowane, po stronie klienta wciąż może istnieć wymierna korzyść finansowa, którą zapewnia wskazany wyżej art. 49 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim.
Prowizja bankowa, czyli koszt związany z obsługą pożyczki, to element zauważalnie podnoszący koszty chwilówki.
Jeszcze kilka lat temu prawo nie było w tej kwestii zbyt przychylne. Przełomowe znaczenie miał wyrok z 2019 r. (sprawa C-383/18), w którym TSUE jednoznacznie potwierdził, że konsumentowi należy się zwrot wszystkich kosztów pożyczki w razie jego wcześniejszej spłaty. Od tego momentu zarówno banki, jak i parabanki nie mogą ograniczać się wyłącznie do zwrotu odsetek.
Kiedy należy się zwrot prowizji?
Prawo do zwrotu kosztów pożyczki dotyczy wszystkich umów spełniających kryteria kredytu konsumenckiego, a więc:
- stroną umowy jest konsument
- pożyczka ma charakter odpłatny,
- kwota pożyczki nie przekracza 255 550 zł.
- środki przeznaczone są na cele prywatne i spłacane w ratach (dotyczy umów po 18 grudnia 2011 r.),
- Umowa pożyczki przewiduje prowizję lub opłatę przygotowawczą, która została uiszczona,
- Konsument spłacił chwilówkę wcześniej niż wynikało to z harmonogramu
Nie wszystkie koszty pożyczki podlegają jednak zwrotowi. Wyłączone są m.in. opłaty notarialne czy koszty ustanowienia zabezpieczeń.
Jak ubiegać się o zwrot?
Choć instytucje pożyczkowe mają obowiązek zwrotu w ciągu 14 dni, niekiedy konieczne jest złożenie pisemnego wniosku. Ponadto, parabanki często zwracają konsumentom kwoty niższe od tych, które faktycznie powinny być zwrócone. Spowodowane jest to faktem, że instytucje pożyczkowe nierzadko przyjmują nieprawidłową metodę rozliczenia kosztów. Jest to błędne stanowisko, gdyż zarówno Prezes UOKiK, jak też sądy uważają, że jedyną słuszną metodą jest proporcjonalny zwrot części prowizji i opłat do czasu korzystania z kapitału.
Elementy wniosku o zwrot prowizji to:
- dane konsumenta
- dane parabanku (nazwa instytucji, adres)
- numer umowy pożyczki
- wskazanie wyliczonej kwoty zwrotu
- wezwanie do zwrotu kosztów pożyczki
- uzasadnienie z powołaniem na przepisy prawa
- podanie aktualnego numeru konta, na które parabank ma dokonać zwrotu.
Do wniosku o zwrot kosztów pożyczki warto dołączyć umowę i dowód spłaty. W przypadku braku dokumentów można żądać ich wydania od instytucji pożyczkowej.
Problemy praktyczne
Pomimo jasnych regulacji, banki i parabanki nie zawsze prawidłowo realizują obowiązek zwrotu kosztów pożyczki. Brak zwrotu kosztów chwilówek na wyraźne wezwanie pożyczkobiorcy zostało już wiele razy ukarane przez UOKiK i opiniowane negatywnie przez Rzecznika Finansowego.
UOKiK oraz Rzecznik Finansowy wielokrotnie stwierdzali, że takie działania są bezprawne. Od 2019 r. Prezes UOKiK zobowiązał do dokonywania proporcjonalnych zwrotów m.in. takie parabanki jak: Provident, Vivus, Aasa, Zaplo, Profi Credit, Takto Finanse, EuCO Finanse, Monedo Polska.
Ustawa o kredycie konsumenckim wskazuje, że pożyczkodawca powinien dokonać niezwłocznego rozliczenia pożyczki po nadpłacie. Czas na dokonanie rozliczenia w przypadku całkowitej spłaty wynosi 14 dni. Brak terminowego rozliczenia stanowi podstawę do złożenia reklamacji. Wówczas najlepszym kierunkiem jaki można obrać jest skorzystanie z profesjonalnej pomocy prawników, którzy specjalizują się w umowach chwilówkowych i w sporach toczonych z instytucjami pożyczkowymi.
Ponadto jeśli instytucja pożyczkowa nie dokona zwrotu kosztów pożyczki w ustawowym terminie 14 dni wówczas, konsumentowi przysługują od parabanku odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości. 5,6 % w skali roku.
Terminy przedawnienie roszczeń
Roszczenia o zwrot prowizji przedawniają się:
- po 10 latach – w przypadku chwilówek spłaconych do 8 lipca 2018 r.,
- po 6 latach – w przypadku chwilówek spłaconych od 9 lipca 2018 r.
Bieg terminu rozpoczyna się w dniu dokonania całkowitej spłaty pożyczki.
Ile można odzyskać?
Obliczenie kwoty jaką możemy odzyskać dzięki wcześniejszej spłacie pożyczki obliczyć można bardzo łatwo. Należy podzielić łączną wysokość wszystkich kosztów pożyczki przez liczbę dni obowiązywania umowy i porównać ją z faktycznym okresem korzystania z pożyczki. Za czas, podczas którego nie korzystało się z pożyczonych środków należy się proporcjonalny zwrot.
Przykład:
Załóżmy, że prowizja przy kredycie konsumenckim udzielonym na okres 2 lat wyniosła 4 800 zł. Jeżeli pożyczkobiorca spłacił całą chwilówkę po roku, to okres faktycznego korzystania z pożyczki stanowi połowę przewidzianego czasu.
- przewidywany okres spłaty: 24 miesiące = 4 800 zł prowizji,
- faktyczny okres spłaty: 12 miesięcy (½ okresu umowy),
- prowizja należna parabankowi: 4 800 zł × ½ = 2 400 zł,
- prowizja do zwrotu: 4 800 zł × ½ = 2 400 zł.
Co różni SKD od zwrotu prowizji przy wcześniejszej spłacie?
Sankcja kredytu darmowego to rozwiązanie, które można zastosować tylko w ściśle określonych w ustawie przypadkach (np. nieprawidłowo wyliczone RRSO, niewywiązanie się z obowiązków informacyjnych). SKD daje konsumentowi możliwość odzyskania całej kwoty kosztów pożyczki, włącznie z odsetkami, prowizją i innymi opłatami, niezależnie od tego, ile czasu upłynęło od zawarcia umowy.
W przeciwieństwie do SKD, zwrot prowizji przy wcześniejszej spłacie dotyczy sytuacji, gdy umowa jest prawidłowo skonstruowana i zgodna z ustawą o kredycie konsumenckim. W takim przypadku prawo przewiduje jedynie proporcjonalny zwrot tych kosztów, które dotyczą niewykorzystanego okresu pożyczki..
Podsumowując, jeżeli firma pożyczkowa prawidłowo skonstruowała umowę i nie uchybiła przepisom ustawy o kredycie konsumenckim, to całkowite zwolnienie z kosztów jest praktycznie niemożliwe.
Podsumowanie
Wcześniejsza spłata chwilówki to nie tylko oszczędność na odsetkach, ale także możliwość odzyskania znacznych kwot z tytułu zwrotu prowizji i innych opłat. Zgodnie z prawem konsumentowi należy się proporcjonalny zwrot kosztów, nawet jeśli zostały one poniesione na początku umowy.
Jeśli spłaciłeś pożyczkę przed terminem, sprawdź, czy należy Ci się zwrot. Skontaktuj się z naszą kancelarią – przeanalizujemy Twoją umowę zupełnie za darmo i pomożemy odzyskać należne pieniądze.